Posted inBlog Contemporary

विश्वराष्ट्र : वैदिक गन्तव्य

विश्वराष्ट्र : वैदिक गन्तव्य हामीले (नेपाली तथा भारतीय) जति कुरा पश्चिमका वारेमा जानेका छौँ तेसको तुलनामा पश्चिमाहरुले हामीलाई थोरै बुझेका छन् | उनीहरूले आफ्नो धर्म, संस्कृति तथा व्यापारलाई सहयोग पुग्ने गरी हाम्रो कुराहरू बुझेका छन् कि हाम्रा मौलिक तत्थ्यहरूलाई…
Posted inBlog

संस्कृतको संस्कृति…

संस्कृतको संस्कृति म संस्कृतको ज्ञाता होइन | मलाई संस्कृत मन पर्छ तेसैले संस्कृतका पक्षमा बोल्छु, लेख्छु | मेरा पिता जी र मेरा दीक्षा गुरू दूबै संस्कृतका साधक हुनुहुन्थ्यो | मैले आफ्नो बाल्यकाल बटुकहरूका वीचमा बटुक बनेर विताएको थिए |…
Posted inBlog

बोन्पो, वोन वा पोन के भौतिकवादी धर्म हो ?

बोन्पो, वोन वा पोन के भौतिकवादी धर्म हो ? नेपाल प्रज्ञाप्रतिष्ठानले प्रकाशित गर्ने "दर्शनावली-६ मा बोन्पो धर्म सम्बन्धि जानकारी दिने दूईबटा रचनाकृतिहरू छन् | ती पहिलो प्राज्ञ विष्णु प्रभातको "प्रकृतिपूजक बोन दर्शन : संक्षिप्त परिचय र विष्णु प्रसाद शर्मा…
Posted inवैदिक दर्शनशास्त्र

ईश्वरको ऐश्वर्य !

ईश्वरको ऐश्वर्य मलाई लाग्छ, विश्वमा यो भन्दा शक्तिशाली शब्द अर्को छैन | धेरैका लागि यो एउटा धार्मिक शब्द हो तर नेपाल र भारतमा यस्ता पनि धर्म छन् जहाँ ईश्वरलाई कुनै ठाउँ छैन | अर्थात् ईश्वर नमाने पनि धार्मिक हुन…
Posted inBlog

मौलिक शब्दहरूको प्रयोग किन ?

मौलिक शब्दहरूको प्रयोग किन ? हामी भारतवर्षीयले गर्व नै गर्ने र हाम्रो पहिचान, मान्यता र सिद्धान्तलाई स्वीकार्य बनाउदै केही शब्दहरू विश्वब्यापी अर्थात् विश्वका सबैशब्दकोशमा जस्ताको तस्तै प्रयोग हुन थालेका छन् | आज योग, गुरू, निर्वाण, मोक्ष, कर्म, संस्कार र…
Posted inPsychology

मनोविज्ञान कि चित्त विज्ञान ?

मनोविज्ञान कि चित्त विज्ञान ? आजभोली मनोविज्ञानको निकै चर्चा हुन्छ | सन् १९०२ मा भारतीयले अंग्रेजीको साइकोलोजी भन्ने शब्दलाई मनोविज्ञान भनेर अनुवाद गरे | ठ्याक्कै यही शब्द नेपाल शिक्षा जगतले पनि समाए | अंग्रेजीको साइकी शब्दको अर्थ प्राणसरह हुनुपर्छ…
नेपालमा दर्शन (सिद्धान्त) विनिर्माणको सन्दर्भ
Posted inPhilosophy

नेपालमा दर्शन (सिद्धान्त) विनिर्माणको सन्दर्भ

नेपालमा दर्शन (सिद्धान्त) विनिर्माणको सन्दर्भ नेपालीहरूले सिद्धान्त विनिर्माणमा काम गरेकै छैनन् भन्ने आरोपहरू सुनिन्छ तर यो सत्य होइन | विदेशीहरूले निर्माण गरेका सिद्धान्तहरूमात्र पढ्ने वानी परेर एस्तो भएको हो | सिद्धान्त विनिर्माण गरेर नेपाल र नेपालीको विश्वमा बर्चश्व स्थापित…
तनाव दिने शिक्षा 
Posted inBlog

तनाव दिने शिक्षा 

तनाव दिने शिक्षा आत्महत्या निकै अप्रिय शब्द हो | आजभोली बालबालिको आत्महत्याका खवरहरूले अखवारमा छापिएको पढ्दा मन दुख्छ | यो विचार दुखेको मनको सोच हो | मनभित्रबाट आएको मेरो निजी प्रतिक्रिया हो | अंगेजी मिडियमका नाममा बालबालिकाले बोक्ने कपि-कितावको…
धर्मदर्शन र विज्ञानको दृष्टिकोणमा धार्मिक विश्वास
Posted inBlog Philosophy

धर्मदर्शन र विज्ञानको दृष्टिकोणमा धार्मिक विश्वास

धर्मदर्शन र विज्ञानको दृष्टिकोणमा धार्मिक विश्वास दर्शनशास्त्रका लक्षहरू मध्ये परमसत्यको खोज गर्नु र सत्यतत्थ्यहरूलाई स्थापित गर्न सुझाव दिनु पनि हो | देखिएका, सुनिएका, बुझिएका सबै घटना वा विषयहरू सत्य हुँदैन र नदेखिएका, नसुनिएका, नबुझिएका तथा अनुभव नगरिएका विषयहरू पनि…
रूपचन्द्र बिष्टलाई पढ्दै गर्दा….
Posted inBlog

रूपचन्द्र बिष्टलाई पढ्दै गर्दा….

रूपचन्द्र बिष्टलाई पढ्दै गर्दा.... यिनको बारेमा मैले सुनेको थिएँ तर बुझेको थिइन | उनका छरिएका विचारहरू पढ्दै गर्दा र २०४७ देखि अहिलेसम्मका राजनैतिक परिवर्तन हेर्दै चुनाव मंचन हुँदैगर्दा हरिहर विरहीसंग उनले २०५६ जेठ २४ गते जनएकतामा उनले बोलेका बाक्यहरू…