षड्दर्शन : वैदिक र चिनीया
Posted inPhilosophy

षड्दर्शन : वैदिक र चिनीया

षड्दर्शन : वैदिक र चिनीया संयोग नै मान्नुपर्छ प्राचीन भारतवर्षमा षड्दर्शनको स्थापना, प्रचारप्रसार भैरहंदा चीनमा पनि षड्दर्शन कै विकास र विस्तार भैरहेको थियो | वेदमा आधारित रहेर कपिलले बहुलवादी सांख्यदर्शन, पतंजलीले ईश्वरप्रधान मनोविज्ञान अर्थात् योगदर्शन, गौतमले ज्ञानशास्त्र अर्थात् न्यायदर्शन,…
वासना
Posted inBlog

वासना

म सधैं ४ बजे विहान उठ्ने गर्छु | विगत ४४ वर्ष देखि यो क्रमभंग भएको कम नै उदाहरण छन् | म उठ्ने तरखरमा थिएँ कि एउटा असाध्यै मधुरो गायन सुनियो | कर्मप्रिय आवाज कुनै पुरुषको थियो | प्रष्ट तर…
साँचो हराएको पण्डित
Posted inBlog

साँचो हराएको पण्डित

साँचो हराएको पण्डित पण्डित रामचन्द्रले आफ्नो दराजको साँचो विर्सेछन् | उनी आफ्नो शिष्यसंग घरको आँगनमा केही खोजिरहेका देखेर छिमेकीले सोधे - "पण्डित जी के खोज्दै हुनुहुन्छ ? "मैले साँचो कतै राखेछु" "कता राख्नु भएको होला केही सम्झना छ ?"…
अहिलेको भविष्य
Posted inBlog

अहिलेको भविष्य

अहिलेको भविष्य अहिले... अहिलेको शिक्षित मान्छे भनेकै अंग्रेजी जानेको वा पश्चिमा सेरोफेरोमा विकसित गरिएको शिक्षाप्रणालीमा पढेको हो | परम्परागत रूपमा शिक्षित तर प्रमाणपत्र नभएको मान्छे "शिक्षित गनिन्न र भनिन्न पनि | अझ, अमेरिका, बेलायत वा कुनै युरोपीयन मुलुकमा पढेको…
आचार्य शङ्कर र रामानुजको कुरा
Posted inवैदिक दर्शनशास्त्र

आचार्य शङ्कर र रामानुजको कुरा

अद्वैत र विशिष्टाद्वैका विचको सङ्घर्ष र प्रेमका बाहक हुन् आचार्य शङ्कर र रामानुज | यी दूवै आचार्यले क्रमशः "ऋते: ज्ञानान्न मुक्ति" शास्वत ज्ञान प्राप्त नभएसम्म मुक्ति प्राप्त हुँदैन भन्ने वेद वाक्य र अमृत स्वरूपा च अर्थात् भक्ति अमृत स्वरूप…
खाद्यान्नहरूको आमसभा
Posted inContemporary

खाद्यान्नहरूको आमसभा

खाद्यान्नहरूको आमसभा एक दिन धान, गहुँ, मकैआदि खाद्यान्नहरू र फलफुलआदिको भेला भयो | विषय निकै गम्भीर थियो | मौसम परिवर्तन र जीन परिवर्तनका कारण खाद्यान्न, फलफुल तथा सागसब्जीहरूको प्राकृतिक जीवनचक्रमा गम्भीर समस्या आएको थियो | उपरोक्त भेलामा सबैले यसै…
वा र नातिपुस्ता
Posted inयो कथा होइन

वा र नातिपुस्ता

यो कथा होइन - १६७ स्थान : पिपलबोट,  समय : विहान ९:३० उहाँ आफ्नो नातिलाई विद्यालय पुर्याउन आउनु भएको हो | म जाममा पारेको हुँदा रोकिएको थिएँ | बाले इसारा गरेर "मलाई लिफ्ट दिने हो ?" भनेर इसारामा सोध्नुभयो…
ब्रतबन्ध 
Posted inContemporary

ब्रतबन्ध 

ब्रतबन्ध  संस्कारपछि द्विजत्व प्राप्त हुन्छ | संस्कारात् द्विज उच्यते उपनयनको अर्थ हो ब्रह्मसूत्र धारण संस्कार सिक्नु तथा वेदआदि पढ्न गरेर गुरुका निकट जानु | ब्रतबन्धको अर्थ हो - ब्रह्मसूत्र (जनै) धारण गरेर २५ वर्षसम्म ब्रह्मचर्य धारण गर्दै आफ्नो अभिरुचिको…
सेतो घोडा
Posted inयो कथा होइन

सेतो घोडा

यो कथा होइन : ११६ स्थान : आफ्नै निवास, समय : ३:४६ एउटा सेतो घोडा चौरमा घाँस चलिरहेको थियो | हरियो चौर आकर्षक देखिन्थ्यो | घोडा पनि निस्फिक्री थियो, सायद घाँसको आनन्द लिइरहेको थियो | सफा आकाशको आनन्द फरक…
डक्टर : माया
Posted inPsychology

डक्टर : माया

यो कथा होइन : १६५ (डक्टर : माया) स्थान : पशुपति, समय : ६:२० बेलुका तीन जना बृद्धहरू एकआपसमा भलाकुसारीमा व्यस्त थिए | सबैको उमेर ७५ कटेको हुनुपर्छ भन्ने मेरो अनुमान छ | संयोग नै मान्नुपर्छ ब्रतबन्धको निम्तो मान्न…